close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • KARTA POLAKA

  •  

    Karta Polaka to dokument potwierdzający przynależność do Narodu Polskiego.

     

    Wszelkie sprawy związane z Kartą Polaka reguluje Ustawa o Karcie Polaka z dnia 7 września 2007 r. (tekst jednolity Dz.U. z 2014 r. poz. 1187, z późn. zmianami).

    Zgodnie z art. 2. 1. Karta Polaka może być przyznana osobie, która deklaruje przynależność do Narodu Polskiego i spełni łącznie następujące warunki:

     

    1) wykaże swój związek z polskością przez przynajmniej podstawową znajomość języka polskiego, który uważa za język ojczysty, oraz znajomość i kultywowanie polskich tradycji i zwyczajów;

    2) w obecności konsula Rzeczypospolitej Polskiej, zwanego dalej „konsulem”, lub upoważnionego pracownika organizacji, o której mowa w art. 15 ust. 1, złoży pisemną deklarację przynależności do Narodu Polskiego;

    3) wykaże, że jest narodowości polskiej lub posiadała obywatelstwo polskie, lub co najmniej jedno z jej rodziców lub dziadków albo dwoje pradziadków było narodowości polskiej lub posiadało obywatelstwo polskie, albo przedstawi zaświadczenie organizacji polskiej lub polonijnej działającej na terenie jednego z państw, o których mowa w ust. 2, potwierdzające aktywne zaangażowanie w działalność na rzecz języka i kultury polskiej lub polskiej mniejszości narodowej przez okres co najmniej ostatnich trzech lat.

    2. Karta Polaka może być przyznana wyłącznie osobie posiadającej w dniu złożenia wniosku o wydanie Karty Polaka obywatelstwo Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżańskiej, Republiki Białoruś, Republiki Estońskiej, Gruzji, Republiki Kazachstanu, Republiki Kirgiskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Mołdowy, Federacji Rosyjskiej, Republiki Tadżykistanu, Turkmenistanu, Ukrainy lub Republiki Uzbekistanu albo posiadającej w jednym z tych państw status bezpaństwowca.

    3. Karta Polaka może być także przyznana osobie będącej obywatelem jednego z państw, o których mowa w ust. 2, której polskie pochodzenie zostało prawomocnie stwierdzone zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. z 2004 r. Nr 53, poz. 532, z późn. zm.3).

     

    Art. 16. 1. Małoletniemu przyznaje się Kartę Polaka na wniosek rodziców, gdy:

    1) oboje rodzice posiadają Kartę Polaka;

    2) jeden z rodziców posiada Kartę Polaka – za zgodą drugiego z rodziców wyrażoną w oświadczeniu złożonym przed konsulem, chyba że drugiemu z rodziców nie przysługuje władza rodzicielska.

    2. Przyznanie Karty Polaka małoletniemu, który ukończył 16 lat, może nastąpić jedynie za jego zgodą.

     

    Art. 13. 1. Wniosek o wydanie Karty Polaka zawiera następujące dane:

     

    1) imię i nazwisko;

    2) datę i miejsce urodzenia;

    3) płeć;

    4) adres zamieszkania za granicą;

    5) obywatelstwo albo status bezpaństwowca;

    6) narodowość;

    7) obywatelstwo i narodowość rodziców, dziadków lub pradziadków, jeżeli ich dane zostały wskazane przez osobę ubiegającą się o przyznanie Karty Polaka.

    2. Wnioskodawca ma obowiązek przedstawić dokumenty i inne dowody potwierdzające spełnianie warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 i 2.

    3. Dokumentami i dowodami, o których mowa w ust. 2, mogą być w szczególności:

    1) polskie dokumenty tożsamości;

    2) akty stanu cywilnego lub ich odpisy, metryki chrztu, świadectwa szkolne lub inne dokumenty potwierdzające związek z polskością;

    3) dokumenty potwierdzające odbycie służby wojskowej w polskich formacjach wojskowych;

    4) dokumenty potwierdzające fakt deportacji lub uwięzienia, zawierające wpis informujący o polskim pochodzeniu;

    5) dokumenty o rehabilitacji osoby deportowanej, zawierające wpis informujący o polskim pochodzeniu;

    6) zagraniczne dowody tożsamości zawierające informacje na temat narodowości polskiej ich posiadacza;

    7) zaświadczenie organizacji polskiej lub polonijnej działającej na terenie jednego z państw, o których mowa w art. 2 ust. 2, potwierdzające aktywne zaangażowanie w działalność na rzecz języka i kultury polskiej lub polskiej mniejszości narodowej;

    8) prawomocna decyzja w sprawie stwierdzenia polskiego pochodzenia, wydana zgodnie z przepisami ustawy o repatriacji.

    ***

    Zgodnie z art. 13 ust. 7 wnioskodawca ubiegający się o przyznanie Karty Polaka może wykazać posiadanie znajomości języka polskiego przez przedłożenie poświadczenia, o którym mowa w art. 11a ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. z 2011 r. poz. 224 i 455 oraz z 2015 r. poz. 1132), świadectwa ukończenia szkoły lub studiów w Rzeczypospolitej Polskiej lub świadectwa ukończenia szkoły za granicą z wykładowym językiem polskim.”

     

    ***

    Posiadaczowi Karty przysługują uprawnienia wynikające z ustawy o Karcie Polaka:

    • może bez opłat otrzymać wizę pobytową długoterminową uprawniającą do wielokrotnego przekraczania granicy Rzeczypospolitej Polskiej;
    • może podejmować na terenie Rzeczypospolitej Polskiej legalną pracę bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę;
    • może prowadzić w Polsce działalność gospodarczą na takich samych zasadach jak obywatele polscy;
    • może w Polsce korzystać z bezpłatnego systemu oświaty;
    • może w stanach nagłych korzystać w Polsce z bezpłatnej opieki zdrowotnej na takich samych zasadach jak obywatele polscy;
    • może za darmo zwiedzać muzea państwowe w Polsce;
    • może korzystać ze zniżek przy przejazdach koleją.

    Otrzymanie Karty Polaka nie oznacza przyznania obywatelstwa polskiego, przyznania prawa do osiedlania się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ani prawa przekraczania bez wizy granic Rzeczypospolitej Polskiej.

    Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. z 2012 r. poz. 161, z późn. zm.) za obywatela polskiego uznaje się cudzoziemca przebywającego nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej od roku na podstawie zezwolenia na pobyt stały, które uzyskał w związku z polskim pochodzeniem lub posiadaną Kartą Polaka. Warunki wydawania zezwoleń na pobyt stały oraz związane z tym zezwoleniem uprawnienia reguluje ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1990, z późn. zm.). Zgodnie z art. 2 pkt 2 tej ustawy nie stosuje się jej jednak do obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej oraz członków ich rodzin, którzy do nich dołączają lub z nimi przebywają.  Obywatelowi Państwa Członkowskiego Unii Europejskiej, posiadającemu Kartę Polaka, nie można wydać zezwolenia na pobyt stały w Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ sprawy pobytu tej grupy osób reguluje  Ustawa z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz.U. z 2014 r. poz. 1525 oraz z 2015 r. poz. 1274). Obywatele państw członkowskich Unii Europejskiej,  posiadający Karty Polaka, nie mogą więc wnioskować o nabycie obywatelstwa lub o uznanie za obywatela polskiego (na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 7. Ustawy o obywatelstwie) ani karty stałego pobytu (i związanego z nią świadczenia) w trybie przewidzianym w ustawie o Karcie Polaka. Natomiast zgodnie z art. 5a ustawy o Karcie Polaka, posiadacz Karty Polaka zwolniony jest z opłat konsularnych za przyjęcie wniosku i opracowanie dokumentacji w sprawie o nadanie obywatelstwa polskiego.

     

    Wniosek o wydanie Karty Polaka

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: